Medd-İ Arız

8) Medd-İ ArIz:  (Meddi arızın dört elif miktarı çekilmesi caizdir.)

Tanımı:Harfi medden sonra sebebi medden SÜKUN’u arız gelirse meddi arız olur.

SÜKUN’u Arız neye denir: Kuran-i Kerimi okurken , Durulduğu zaman olan ama geçildiği zaman olmayan SÜKUN’a SÜKUN’u arız denir.  Mesela Kur’an-ı Kerim okurken duraklar vardır.  Durduğumuz zaman kelimenin sonu cezzimli olmuş olur. Cezzimli olunca da SÜKUN meydana gelir. Mesela;  

                                            

 Tek çizgi ile altını   çizdiğimiz  NUN   harfine dikkat edelim.

Görüldüğü gibi sonu “ÜSTÜN”           gelmiş. Bu bütün Kuran-i Kerim’de böyledir.

Şayet  ayet bittiği zaman , ara vermeden okursak bu ayetin sonunda ki üstünü okuruz ve durmadan devam ederiz. Şayet duracak olursak , ikinci örnekte çitf çizgi ile altını çizdiğimiz gibi, ayetin veya durduğumuz kelimenin sonunu (esre – üstün ve ötre olması fark etmez) CEZZİMLİ OKURUZ.Demek ki  bir kelimenin sonunda durduğumuz takdirde, kelimenin sonu cezzimli olmuş olacak ancak;  durmaz devam edersek o zaman da  CEZZİM ortadan kalkmış olacaktır. Buna göre SÜKUN’u arız  durduğumuz da var olan fakat durmadan okumaya devam edersek ortadan kalkan SÜKUN’a , ARIZ SÜKUN denir. Meddi Arızı üç başlık altında inceleyebiliriz:

a)Kelimenin SONU ÜSTÜN         İle biterse, bunu üç vecihten biri ile okuyabiliriz:                    

 

1) TUL ile okuyabiliriz: Dört elif miktarı uzatmaktır.(Yani dört elif miktarı çekerek okuyabiliriz)

2) Tevassut ile okuyabiliriz: (İki veya üç elif miktarı uzatarak okumaya denir.)

3) Kasr ile okuyabiliriz: (Buda bir elif miktarı okumaktır. )

  örnek : bu örneği yukarda ki üç şekilden biri ile okuyabiliriz:                          

                                                 

 

  Bu kelimenin sonu üstün ile bitmiş. Fakat Biz Kur’an-i Kerim-i  okurken burada duracak olursak, sonu CEZZİMLİ olur. Yani sonu SÜKUN olur. Bu kelimeyi ister tul, ister tevassut ve istersek kasr ile okuyabiliriz.

b)Kelimenin SONU ESRE   İle biterse , bunu dört vecihten biri ile okuyabiliriz:

 

1) Tul ile okuyabiliriz.        

2) Tevassut ile okuyabiliriz.        

3) Kasr ile okuyabiliriz.                    

4) Ravm ile okuyabiliriz.  RAVM ne demektir : Gizli bir ses ile harekeyi talep etmeye denir.

Ravm yapılacak kelimenin sonunu okurken sesinizin üçte ikisi gidip,geri kalan üçte biri ile kelimenin sonundaki esre veya ötre olan harekeyi okumaya denir.Yalnız bu hareke tam bir hareke olmayıp, harekeye işaret eden küçük bir uygulamadır. örnekler :

Sonu “Esre “ ile bittiği için, yukarda ki dört ayrı şıktan birine göre okuyabiliriz.

c) Kelimenin SONU ÖTRE           İle biterse , bunu da yedi vecihle okuyabiliriz: Bunları görelim: 

1) Tul ile okuyabiliriz.            

2) Tevassut ile okuyabiliriz.       

3) Kasr ile okuyabiliriz.

4) Tul ile işmamı birlikte  okuyabiliriz.    

5) Tevassut ile işmamı birlikte okuyabiliriz.

6) Kasr ile işmamı birlikte okuyabiliriz.

7) Ravm ile okunur.   örnekler:

 İŞMAM: SÜKUN’dan sonra dudakları ( uçlarını birbirine bitiştirmeyerek) yummaya denir. İşmam sadece ötrede olur.Kelimenin sonunda bulunan ötre harekesine dudaklar ile işaret etmektir. Kısaca sükundan sonra ötreye işaret edilerek dudakların ileriye doğru toplama işlemine işmam diyoruz.

  TUL : Dört elif miktarı uzatarak okumaktır.  TEVASSUT: İki veya Üç elif mikdari çekerek uzatmaktır.  KASR: Bir elif miktarı çekerek okuma şekline denir.

 

 

ÖRNEKLER

 

 

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !